Muhiddin Baha Pars
(1884 Bursa–30 Ağustos 1954 Bursa)
Baba Adı: Baha
Nakiye
Eğitimi:
İstanbul Hukuk Mektebi
Yabancı Dil:
Fransızca
Görev ve Faaliyetleri:
Bursa Bidâyet Mahkemesi Üyesi, Bursa Sultânîsi edebiyat Öğretmeni, Millet
Yolu gazetesi ve Haftalık Bursa dergisi sahibi I. Dönem Bursa, V. Dönem Ordu
Milletvekili, I. Dönem Divân-ı Riyâset Kâtibi, Maârif Encümeni Reisi -
Eskişehir, Konya İstiklâl Mahkemeleri Üyesi.
Müzisyen, bestekâr, hukukçu, gazeteci, şair ve milletvekili. İstanbul Hukuk
Mektebi’ni bitirmiştir. Hâkimlik, öğretmenlik ve avukatlık yapmıştır. Millî
Mücadele yıllarında Millet Yolu Gazetesi ve Bursa Dergisi’ni çıkarmıştır.
Yayınlarında Millî Mücadele’yi desteklemiştir. Birinci TBMM’ye Bursa’dan
milletvekili seçilmiştir (1920).
Yeşil Ordu Cemiyeti’nin kurucusu
ve yöneticilerinden olmuştur. Eskişehir ve Konya İstiklal Mahkemeleri
üyeliğine atanmıştır. Mehmet Akif Ersoy’un şiirinin seçildiği Milli Marş
müsabakasına katılmıştır. Mustafa Kemal Paşanın 1923’teki ilk yurt gezisine
eşlik etmiştir. 23–25 Nisan 1924 tarihinde yapılan Türk Ocakları Birinci
Umumi Kongresinde Türk Ocakları Merkez Heyeti’ne seçilmiştir.
Milletvekilliği sona erince Bursa’ya dönüp bir süre avukatlık yapmıştır.
Daha sonra Ordu (1935-1939) ve Bursa (1939-1950) milletvekili
seçilmiştir.
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------
"Şeyh Bahaettin Efendi'nin oğulları Mehmet, Hakkı ve Muhittin Baha (Pars)
kardeşler Bursa'nın yakın geçmişinde anılması gereklikişilerdir. Büyük
kardeş Mehmet Baha'nın, Türkiye'nin opera yazan ilk bestecisi olduğu kabul
edilir. İkinci kardeş Hakkı Baha, Selanik'te Atatürk'ün sınıf arkadaşı,
İttihat ve Terakki'nin askeri kanadının altı numaralı kurucusu ve Mustafa
Kemal'i cemiyete alan kişisidir; 1912 seçimleriyle oluşan Osmanlı Meclisi
Mebusan'ına Ertuğrul (Bilecik) mebusu olarak katılmış, Kuvayi Milliye
döneminde etkin çalışmalarda bulunmuş, daha sonra aktif siyasi yaşamdan
çekilerek bilim ve felsefe ile uğraşmıştır. Üçüncü kardeş Muhittin Baha ise
1., 6., 7. ve 8. dönemlerde Bursa, 5. dönemde de Ordu milletvekili olarak
parlamentoda bulunmuştur.
(Yılmaz Akkılıç, Kent Gazetesi, 16.3.2003)